o:33732 Doprinos savremenih matematičkih pristupa mehanističkom razumevanju farmaceutsko-tehnoloških karakteristika višečestičnih sistema doktorska disertacija Contribution of novel mathematical approaches to mechanistic understanding of pharmaceutical multiparticulate system properties : doctoral dissertation sr Višečestični sistemi (VCS) predstavljaju savremeni pristup razvoju čvrstih farmaceutskih oblika koji omogućavaju leksibilno doziranje i bolju prihvatljivost od strane pacijenata. Izrađuju se primenom različitih metoda, kao aglomerati pojedinačnih česticaaktivnih i pomoćnih supstanci, u obliku granula, peleta ili mini-tableta. U zavisnosti od farmakoterapijskog cilja, VCS se mogu koristiti kao takvi ili inkorporirati u tablete ili kapsule.U razvoju i optimizaciji čvrstih farmaceutskih oblika sve više se koriste različiti matematički pristupi koji podrazumevaju sveobuhvatnu karakterizaciju materijala u pogledu oblika i veličine čestica, gustine, protočnosti, sa posebnim fokusom na kompresibilna svojstava(SeDeM ekspertski sistem za razvoj lekova i različiti sistemi klasiikacije materijala zasnovanina njihovom ponašanju pri kompresiji). U ovom istraživanju ispitana je mogućnost primeneovih alata u karakterizaciji VCS izrađenih metodom ekstruzije/sferonizacije (P-serija), gnječenja/granulacije (G-serija), tehnologije tečno-čvrstih smeša (L-serija) i selektivnog laserskog sinterovanja (S-serija).Dobijeni rezultati ukazuju da uzorke P- i L-serije karakteriše ujednačena veličina čestica uglavnom sfernog oblika i dobra protočnost. Uzorci G-serije sastojali su se odaglomerata nepravilnog oblika, koji su pokazivali slabu protočnost, ali dobra kompresibilnasvojstva. Uzorci S-serije su okarakterisani relativno širokom raspodelom veličine česticadonekle pravilnog oblika i dobrom protočnošću. Kompresibilna svojstva S-uzoraka zavisila su od vrste polimera u njihovom sastavu.Primenjeni matematički pristupi doprineli su boljem razumevanju uticaja metodeizrade i sastava na karakteristike ispitivanih VCS. Uporedna analiza različitih matematičkih pristupa ukazuje da je SeDeM ekspertski sistem pogodan za rutinsku karakterizaciju materijala i optimizaciju formulacije, zbog relativno jednostavne metodologije i standardizovanog eksperimentalnog protokola. Sistem klasifikacije materijala na osnovu pogodnosti za proizvodnju omogućava sveobuhvatnu karakterizaciju uzoraka, uzimajući uobzir ponašanje prilikom kompresije, kao i oblik čestica i svojstva materijala in bulk, dok su ostali sistemi još uvek u fazi razvoja i potrebno ih je dodatno unaprediti kako bi se uspostavili jasni kriterijumi i omogućila njihova primena u razvoju lekova. Multiparticulate systems (MPS) represent relatively new approach in solid dosage form development, enabling lexible dosing and higher patient acceptability. MPSs containing drugs and excipients are prepared using different technologies, as particle agglomerates in the form of granules, pellets or mini-tablets. Depending on the therapy goals, MPSs may represent ainal dosage form or may be further processed into capsules or tablets. Different mathematical approaches have been implemented in the solid dosage form development and optimization (SeDeM Expert System and different classification systems based on the material compression properties). These tools are based on the comprehensive material characterization, regarding particle size and shape, density, low ability and, particularly, compression-related properties. The aim of the present research was to investigate the applicability of these mathematical approaches in the characterization of MPSs, prepared using extrusion/spheronization (P-series samples), kneading/granulation (G-series samples), liquisolid technology (L-series samples), and selective laser sintering (S-series samples).The obtained results indicated that P- and L-series samples exhibited narrow particle size distribution, spherical shape, and high lowability. G-series samples consisted of irregularly shaped agglomerates with poor lowability, but good compression-related properties. S-series samples exhibited relatively wide particle size distribution, regularly shaped particles, and high lowability. Their compression behavior was affected by the polymer type incorporated.Mathematical approaches implemented in MPS characterization contributed to nderstanding of the preparation method and composition impact on the MPS characteristics.The SeDeM Expert System was found useful for routine sample characterization due to itssimple methodology and standardized experimental protocols. Manufacturability Classification System enabled comprehensive sample characterization, evaluating compression-related properties, as well as particle shape and material in-bulk properties,whereas the other mathematical approaches explored would need further elaboration in order to provide relevant criteria and facilitate pharmaceutical development. Farmacija - Pharmacy Datum odbrane: 12.12.2023. Ekspertski sistem za razvoj lekova, Sistem klasifikacije materijala na osnovu pogodnosti za proizvodnju, Sistem klasifikacije zasnovan na ponašanju prilikom kompresije, Sistem klasifikacije materijala zasnovan na svojstvima prilikom tabletiranja, ekstruzija/sferonizacija, gnječenje/granulacija, tehnologija tečno-čvrstih smeša, selektivno lasersko sinterovanje, obrada višečestičnih sistema SeDeM Expert System, Manufacturability Classification System, Compression behavior classification system, Classification system based on tableting properties, extrusion/spheronization, kneading/granulation, liquisolid technology, selective laser sintering, multiparticulate system processability 615.453:519.876.2(043.3) 91552100 138360841 91552101 9626 2024-05-22T09:27:09.053Z 45 no 46 Ivana, 1992- Vasiljević 28402023 2023 63 mentor Jelena, 1968- Parojčić 12768615 2023 63 član komisije Jelena, 1983- Đuriš 17317223 2023 63 član komisije Ivana, 1982- Aleksić 25746535 2023 63 član komisije Andreas Zimmer 110711049 2023 274 str. 26258936 http://phaidrabg.bg.ac.rs/o:33732 no yes 12 2024-05-22T09:27:09.320Z 70 11 1067094 1067110 Ekspertski sistem za razvoj lekova, Sistem klasiikacije materijala na osnovupogodnosti za proizvodnju, Sistem klasiikacije zasnovan na ponašanju prilikom kompresije,Sistem klasiikacije materijala zasnovan na svojstvima prilikom tabletiranja,ekstruzija/sferonizacija, gnječenje/granulacija, tehnologija tečno-čvrstih smeša, selektivnolasersko sinterovanje, obrada višečestičnih sistema SeDeM Expert System, Manufacturability Classiication System, Compressionbehavior classiication system, Classiication system based on tableting properties,extrusion/spheronization, kneading/granulation, liquisolid technology, selective lasersintering, multiparticulate system processability 615.453:519.876.2(043.3) 1738 11A13 2023