o:31432 DOBA DEZINTEGRACIJE – ALTERNATIVNI OSVRT NA ŠIPARICU U DELU F. SKOTA FICDŽERALDA THE AGE OF DISINTEGRATION – AN ALTERNATIVE APPROACH TO FLAPPER IN F. SCOTT FITZGERALD sr Sažetak: Veliki američki modernista F. Skot Ficdžerald je najpoznatiji kao hroničar 1920-ih i kao pisac koji je prepoznao, opisao i popularisao modernu predstavnicu svoga doba, šiparicu (flapper). Sagledavajući šiparicu kao simbol modernosti, on je ponudio javnosti sliku mlade žene koje je bila razmažena, seksualno oslobođena, egocentrična, zabavna i magnetski privlačna. Alternativno, ova heroina predstavlja novu filozofiju romantičarskog individualizma, buntovništva i oslobođenja, odnosno sublimaciju romantičarskih ideala u vreme novih vrednosti. U svetlu feminističke kritike i rodnih studija, rad nastoji da prikaže kako Ficdžeraldovo delo ističe važnost inspiracionih simbola, posebno u vreme lične, seksualne, porodične i nacionalne dezintegracije. Uveren da muškarci i žene imaju komplementarnu prirodu, autor izražava nemir zbog feminizacije američke kulture od strane zavodljivih devojčica, ali i muževnih žena. U svetu moderne neizvesnosti, androgina kompleksnost postaje alternativa. Ipak, isti onaj Ficdžerald koji je predstavio svetu energičnu mladu ženu koja se opire starom kodu moralnosti žalio je nad gubitkom tog koda i nestajanjem patrijarhalnog principa. No upravo ove androgine tendencije bile su nagon koji je podupirao njegovu fasciniranost ženskom prirodom, inspirisao karakterizacije izuzetnih muškaraca i žena i omogućio njegovom delu da prevaziđe svoju istorijsku uslovljenost. Summary: The great American modernist F. Scott Fitzgerald, usually rembered as a chronicler of the 1920s, was a writer who recognized, described and popularized the modern female representative of the age – the flapper. By accepting flapper as a symbol of modernity, he offered to public audience the image of a young woman who was self-indulging, sexually liberated, egocentric, amusing and magnetically attractive. Alternatively, the heroine can be viewed as a new philosophy of romantic individualism, rebeliousness and freedom, i.e. the sublimation of romantic ideals in the new, modern age. Within the fields of feminist criticism and gender studies, the paper aims at presenting Fitzgerald’s oeuvre, which highlights the importance of inspirational symbols, specifically in a time of personal, sexual, familial and national disintegration. Convinced that men and women have a complementary nature, the author expresses restlessness because of the feminization of American culture by seductive girls as well as masculine women. In the world of modern uncertainty, an androgynous complexity becomes the alternative. However, the Fitzgerald who once presented the energetic young woman resisting the old code of morality lamented the loss of the same code and the disappearance of the patriarchal principle. Those androgynous tendencies were the impulse which supported his fascination with female nature and inspired his characterization of exquisite men and women, so that his art transcended its historical contingency. Ključne reči : Dezintegracija, šiparica, simbol, alternativa, androginost, modernizam, romantizam. 1552099 10.46630/jkal.2022.10 1552100 978-86-7379-590-4 2023-10-25T09:44:55.748Z 44 no 46 Azra A. Mušović Državni univerzitet u Novom Pazaru 6853479 0000-0003-2331-0952 application/pdf 387148 https://phaidrabg.bg.ac.rs/o:31432 no yes 1 70 1556235 20A01 JEZIK, KNJIŽEVNOST, ALTERNATIVE - Književna istraživanja – Tematski zbornik radova, Univerzitet u Nišu, Filozofski fakultet, Niš 2022. 163 178 2022