o:28739 Gde je nestala siva ekonomija? Where has the shadow economy gone? sr APSTRAKT: U ovom radu dajemo odgovor na tekst “Osvrt na osvrt: kretanje sive ekonomije u Srbiji 2012-2017”, objavljen u časopisu Ekonomske ideje i praksa, u kojem autori Krstić i Ra- dulović osporavaju naše rezultate, koji ukazuju da u navedenom period nije došlo do znat- nijeg smanjenja sive ekonomije. U studiji Krstić i Radulović (2018a) se na osnovu ankete o percepciji sive ekonomije od strane privrednika zaključuje da je u Srbiji siva ekonomija u prethodnih pet godina smanjenja, za čak 27%. S druge strane, u našem radu (Arsić, Ranđelović, Altiparmakov, 2018) ukazano je, na osnovu kretanja makroekonomskih i fiskalnih varijabli, da do tako znatnijeg pada sive ekonomije nije došlo. U našem radu je takođe ocenjeno da je sa naučnog stanovišta neadekvatno poistovećivati percepciju građana o sivoj ekonomiji sa činjeničnim stanjem, bez dodatnih validacija i dokaza da percepcija privrednika verodostojno odslikava činjenično stanje, naročito imajući u vidu da je reč o osetljivom pitanju, te da na percepciju pored činjeničnog stanja utiču i drugi faktori, kao što je propaganda ili društvena prihvatljivost odgovora. Da je siva ekonomija u Srbiji zaista smanjena za 27%, to bi uticalo na znatan rast poreskih prihoda i/ili na smanjenje privredne aktivnosti. Budući da je u periodu od 2012. do 2017. godine rast poreskih prihoda bio sporiji od kumulativnog rasta poreskih stopa i poreskih osnovica, te da je i privredna aktivnost porasla, postavlja se pitanje šta se desilo sa navodnim radikal- nim smanjenjem sive ekonomije za 27%, i da li je do njega uopšte došlo? Smatramo da bi tvrdnja o radikalnom smanjenju sive ekonomije trebalo da bude potkrepljena odgovorom na navedeno pitanje. ABSTRACT: In this paper we provide the answer to the paper titled “Highlight to Highlight: Shadow Economy Dynamics in Serbia 2012-2017”, published in the Economic Ideas and Prac- tice, in which the authors Krstić and Radulović negate our results, which suggest that shadow economy in Serbia has not declined substantially in this period. In the study Krstić and Radulović (2018a), based on the managers survey data on shadow economy perception, conclude that shadow economy in Serbia from 2012 to 2017 significantly dropped, by 27%. On the other hand, in our paper (Arsić, Ranđelović and Altiparmakov, 2018) it has been indicated that according to macroeconomic and fiscal data there was no significant reduction in shadow economy. In that paper we also argue that equaling perception and reality, without additional validation and proof that perception is not biased, countervenes with scientific rigor, especially bearing in mind that perception is under influence of other factors, including propaganda. If shadow economy in Serbia was reduced by 27%, it must have triggered strong rise in tax revenues and/or decline in economic activity. As from 2012 to 2017 rise in tax revenues was lower than cumulative increase in tax bases and tax rates, while the economic activity posted growth, the ques- tion is where has the shadow economy gone? We believe that any claim on significant decrease in shadow economy should be underpinned with the answer to this question. KLJUČNE REČI: SIVA EKONOMIJA, PORESKI SISTEM KEY WORDS: SHADOW ECONOMY, TAX SYSTEM 1552101 2217-6217 2023-04-10T13:09:26.415Z 44 no 46 Milojko Arsić Univerzitet u Beogradu Ekonomski fakultet 13833319 0000-0001-9314-4174 Saša Ranđelović Univerzitet u Beogradu Ekonomski fakultet person 13835367 0000-0001-8445-9756 Nikola Altiparmakov person application/pdf 122173 https://phaidrabg.bg.ac.rs/o:28739 no yes 1 70 92000001 11A03 Ekonomske ideje i praksa 31 85 91 2018